Արևմտաեվրոպական երկրների ֆոնդային ինդեքսները հինգշաբթի առևտրի արդյունքներով աճել են՝ շնորհիվ Մերձավոր Արևելքում լարվածության թուլացման նշանների։
Եվրոպայի խոշորագույն ընկերությունների Stoxx Europe 600 համախառն ինդեքսն աճել է 0,52 տոկոսով՝ հասնելով 624,45 կետի։
Բրիտանական FTSE 100-ն ավելացել է 0,27 տոկոսով, գերմանական DAX-ը՝ 0,6 տոկոսով, ֆրանսիական CAC 40-ը՝ 1,15 տոկոսով, իտալական FTSE MIB-ը՝ 0,27 տոկոսով, իսպանական IBEX 35-ը՝ 0,55 տոկոսով։
Շուկային աջակցություն է ցուցաբերել ԱՄՆ պետդեպարտամենտի հաղորդագրությունն այն մասին, որ Իսրայելը և Լիբանանը Վաշինգտոնի միջնորդությամբ անցկացված բանակցությունների արդյունքում պայմանավորվել են պահպանել հրադադարի ռեժիմը և մտադիր են «վերսկսել քաղաքականության և անվտանգության հարցերի քննարկումը հունիսի 22-ից սկսվող շաբաթվա ընթացքում՝ համապարփակ համաձայնության հասնելու նպատակով»։
Իսրայելի հարվածները Լիբանանի ուղղությամբ առաջացնում են Թեհրանի դժգոհությունը։ Այս շաբաթ ավելի վաղ Իրանը սպառնացել էր դադարեցնել երկխոսությունը ԱՄՆ-ի հետ, եթե հարձակումները չդադարեն։ Հրադադարի վերաբերյալ պայմանավորվածության ձեռքբերումը կարող է նպաստել առաջընթացին Թեհրանի և Վաշինգտոնի միջև խաղաղ համաձայնագրի շուրջ բանակցություններում։
Լարվածության թուլացման նշանների ֆոնին նվազել է նավթագազային ընկերությունների շուկայական արժեքը, այդ թվում Equinor-ի՝ 1,5 տոկոսով, Repsol-ի՝ 1,8, Shell-ի՝ 1,2, BP Plc-ի և Eni-ի՝ 0,2, TotalEnergies-ի՝ 0,3 տոկոսով։
Ինչպես ցույց են տվել հինգշաբթի հրապարակված տվյալները, եվրոգոտում մանրածախ վաճառքները ապրիլին նախորդող ամսվա համեմատ նվազել են 0,4 տոկոսով՝ մարտին 0,8 տոկոս աճից հետո։ Տարեկան կտրվածքով ցուցանիշի աճը դանդաղել է մինչև 1 տոկոս՝ 2,1 տոկոսից։</p
Stoxx Europe 600
«Stoxx Europe 600»-ը եվրոպական խոշորագույն ընկերությունների բաժնետոմսերի ինդեքս է, որը ներառում է 600 առաջատար ընկերություններ 17 եվրոպական երկրներից: Այն ստեղծվել է 1998 թվականին և լայնորեն օգտագործվում է որպես եվրոպական ֆոնդային շուկայի հիմնական ցուցանիշ: Ինդեքսը ներկայացնում է Եվրոպայի տնտեսության տարբեր ոլորտները՝ ապահովելով ներդրողներին համապարփակ պատկերացում մայրցամաքի ֆինանսական վիճակի մասին:
FTSE 100
«FTSE 100»-ը Մեծ Բրիտանիայի Լոնդոնի ֆոնդային բորսայում գործող ամենախոշոր 100 ընկերությունների բաժնետոմսերի ինդեքսն է, որը ստեղծվել է 1984 թվականին: Այն համարվում է բրիտանական տնտեսության առողջության կարևոր ցուցանիշ և արտացոլում է երկրի խոշորագույն հանրային ընկերությունների ֆինանսական վիճակը: Ինդեքսի անվանումը գալիս է «Financial Times Stock Exchange»-ից, որը միավորում է Financial Times թերթի և Լոնդոնի ֆոնդային բորսայի համագործակցությունը:
DAX
«DAX»-ը (Դաքս) Ֆրանսիայի հարավ-արևմտյան մասում գտնվող առողջարանային քաղաք է, որը հայտնի է իր բուժիչ տաք աղբյուրներով, որոնք օգտագործվել են դեռևս հռոմեական ժամանակներից: Քաղաքն ունի հարուստ պատմություն, ներառյալ միջնադարյան ամրություններ և «Սեն-Պոլ-լե-Դաքս» մատուռը, իսկ այսօր այն ճանաչված է իր ռեգբիի ակումբով և ջերմային բուժման կենտրոններով:
CAC 40
CAC 40-ը ֆրանսիական ֆոնդային բորսայի հիմնական ինդեքսն է, որը ներառում է Փարիզի բորսայում ցուցակված 40 խոշորագույն ընկերությունները։ Այն ստեղծվել է 1987 թվականի դեկտեմբերի 31-ին 1000 բազային արժեքով, և անվանումը «CAC» հապավում է «Cotation Assistée en Continu» (շարունակական գնանշում) արտահայտությունից։ Այս ինդեքսը Ֆրանսիայի տնտեսության և Եվրոպական ֆինանսական շուկաների կարևոր ցուցանիշ է։
FTSE MIB
FTSE MIB-ը Իտալիայի ֆոնդային բորսայի գլխավոր բաժնետոմսերի ինդեքսն է, որը ներկայացնում է Միլանի ֆոնդային բորսայում գրանցված 40 խոշորագույն ընկերությունների կատարողականը: Այն ստեղծվել է 2009 թվականին՝ FTSE Group-ի և Borsa Italiana-ի համագործակցության արդյունքում, և ներառում է այնպիսի ոլորտներ, ինչպիսիք են ֆինանսները, էներգետիկան և արդյունաբերությունը: Ինդեքսը կարևոր ցուցանիշ է իտալական տնտեսության վիճակը գնահատելու համար:
IBEX 35
IBEX 35-ը Իսպանիայի ֆոնդային բորսայի գլխավոր բաժնետոմսերի ինդեքսն է, որը ներկայացնում է երկրի 35 խոշորագույն և իրացվելի ընկերությունները։ Այն ստեղծվել է 1992 թվականին և հանդիսանում է իսպանական տնտեսության վիճակի կարևոր ցուցանիշ։ Ինդեքսն անվանվել է «Իբերիա» և «Ինդեքս» բառերի միաձուլումից, իսկ 35 թիվը ցույց է տալիս դրանում ներառված ընկերությունների քանակը։
Մերձավոր Արևելք
Մերձավոր Արևելքը պատմականորեն կարևոր տարածաշրջան է, որը ներառում է ժամանակակից Իրանը, Թուրքիան, Արաբական թերակղզին և հարակից երկրները։ Այն համարվում է քաղաքակրթության բնօրրաններից մեկը, որտեղ առաջացել են գյուղատնտեսությունը, գիրը և առաջին քաղաք-պետությունները՝ շումերական, բաբելոնյան և պարսկական կայսրությունների օրոք։ Տարածաշրջանն ունի հարուստ մշակութային ժառանգություն և կարևոր դեր է խաղացել համաշխարհային պատմության մեջ՝ որպես առևտրային ուղիների և կրոնական կենտրոնների խաչմերուկ։
Եվրոպա
Եվրոպան աշխարհի վեց մայրցամաքներից մեկն է, որը հարուստ է պատմական ու մշակութային ժառանգությամբ: Այն համարվում է արևմտյան քաղաքակրթության օրրանը, որտեղ ծաղկել են հին հունական և հռոմեական մշակույթները, Վերածնունդը և լուսավորության դարաշրջանը: Եվրոպան հայտնի է իր բազմազան ճարտարապետությամբ, արվեստով ու գիտական նվաճումներով, որոնք ձևավորել են ժամանակակից աշխարհը:
Իսրայել
Իսրայելը պատմական և մշակութային մեծ նշանակություն ունեցող երկիր է, որը գտնվում է Մերձավոր Արևելքում։ Այն հայտնի է որպես երեք հիմնական կրոնների՝ հուդայականության, քրիստոնեության և իսլամի սուրբ վայրեր, ինչպիսիք են Երուսաղեմը, Բեթղեհեմը և Նազարեթը։ Պատմականորեն այս տարածքը եղել է հին Իսրայելի թագավորության կենտրոնը, իսկ 1948 թվականին հիմնադրվել է ժամանակակից Իսրայելի պետությունը։
Լիբանան
Լիբանանը պատմական երկիր է, որը գտնվում է Միջերկրական ծովի արևելյան ափին: Այն հայտնի է իր հարուստ մշակութային ժառանգությամբ, որը ներառում է փյունիկյան, հռոմեական, բյուզանդական և արաբական քաղաքակրթությունների հետքերը: Երկիրը նշանավոր է իր բազմազան բնությամբ, լեռներով ու ծովափերով, ինչպես նաև Բեյրութ քաղաքով, որը կոչվում է «Մերձավոր Արևելքի Փարիզ»:
Վաշինգտոն
Վաշինգտոնը Միացյալ Նահանգների մայրաքաղաքն է, որը հիմնադրվել է 1790 թվականին՝ որպես երկրի քաղաքական կենտրոն։ Այն կոչվել է Ամերիկայի առաջին նախագահ Ջորջ Վաշինգտոնի պատվին և հայտնի է իր պատմական հուշարձաններով, ինչպիսիք են Սպիտակ տունը, Կապիտոլիումը և Վաշինգտոնի հուշարձանը։ Քաղաքը կարևոր դեր է խաղացել ԱՄՆ-ի պատմության մեջ՝ լինելով երկրի քաղաքական, մշակութային և դիվանագիտական կյանքի կենտրոնը։
Թեհրան
Թեհրանը Իրանի մայրաքաղաքն է և երկրի ամենամեծ քաղաքը, որը գտնվում է Էլբուրս լեռների ստորոտին։ Այն հիմնադրվել է մոտ 12-րդ դարում, սակայն իր նշանակությունը ձեռք է բերել 18-րդ դարի վերջին, երբ դարձել է Ղաջարական դինաստիայի մայրաքաղաքը։ Այսօր Թեհրանը հայտնի է իր պատմական թանգարաններով, ժամանակակից ճարտարապետությամբ և մշակութային բազմազանությամբ։
Իրան
Իրանը հարուստ պատմություն ունեցող երկիր է, որը հնագույն ժամանակներից եղել է Պարսկական կայսրության կենտրոնը։ Այն հայտնի է իր մշակութային ժառանգությամբ, այդ թվում՝ Պերսեպոլիսի ավերակներով, իսլամական ճարտարապետությամբ և գորգագործությամբ։ Իրանը նաև մեծ դեր է խաղացել տարածաշրջանի քաղաքական և կրոնական զարգացման մեջ։
ԱՄՆ
ԱՄՆ-ն (Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ) հիմնադրվել է 1776 թվականին՝ անկախության հռչակագրով, և դարձել համաշխարհային տերություն՝ մշակութային ու տնտեսական մեծ ազդեցությամբ։ Այն հայտնի է բազմազան բնությամբ, ազատության խորհրդանիշներով (ինչպես Ազատության արձանը) և ժողովրդավարական արժեքներով։
Equinor
Equinor-ը նորվեգական խոշոր նավթագազային ընկերություն է, որը հիմնադրվել է 1972 թվականին և սկզբում կոչվել է Statoil: Այն համարվում է աշխարհի առաջատար էներգետիկ ընկերություններից մեկը, որը զբաղվում է նավթի, բնական գազի և վերականգնվող էներգիայի արտադրությամբ: Ընկերությունը կարևոր դեր է խաղում Նորվեգիայի տնտեսության մեջ և միջազգային շուկայում:
Repsol
«Repsol»-ը իսպանական նավթագազային ընկերություն է, որը հիմնադրվել է 1986 թվականին՝ պետական նավթային ընկերությունների միաձուլման արդյունքում։ Ընկերությունը գլխավոր դեր է խաղում էներգետիկ ոլորտում՝ զբաղվելով նավթի և գազի հետախուզմամբ, արտադրությամբ, վերամշակմամբ ու վաճառքով, և ունի միջազգային ներկայություն աշխարհի տարբեր երկրներում։
Shell
«Shell» (անգլ.՝ «Խեցի») կամ «Շելլ»-ը նավթագազային ընկերություն է, որը հիմնադրվել է 1907 թվականին՝ «Royal Dutch Petroleum» և «Shell Transport and Trading» ընկերությունների միաձուլման արդյունքում: Իր անունը ստացել է ծովային խեցիներից, որոնք առկա են եղել հիմնադիր Մարկուս Սամուելի առևտրային կապերի մեջ: Ընկերությունը դարձել է աշխարհի ամենամեծ նավթային կոնցեռններից մեկը՝ գործունեություն ծավալելով ավելի քան 70 երկրներում:
BP Plc
BP Plc-ն բրիտանական նավթագազային ընկերություն է, որը հիմնադրվել է 1909 թվականին որպես Անգլո-պարսկական նավթային ընկերություն։ Այն աշխարհի խոշորագույն նավթային կորպորացիաներից է, որի պատմությունը սերտորեն կապված է Մերձավոր Արևելքի և Հյուսիսային ծովի նավթահանքերի շահագործման հետ։
Eni
Էնին պատմական բնակավայր է, որը գտնվում է Արևմտյան Հայաստանում՝ Կարսի մարզում: Այն հայտնի է իր միջնադարյան հայկական ճարտարապետությամբ, մասնավորապես՝ Սուրբ Աստվածածին եկեղեցով, որը կառուցվել է 10-րդ դարում: Էնին եղել է հայկական մշակութային կենտրոն՝ մինչև 20-րդ դարի սկզբի ողբերգական իրադարձությունները։
TotalEnergies
«TotalEnergies»-ը ֆրանսիական խոշոր նավթագազային ընկերություն է, որը հիմնադրվել է 1924 թվականին։ Այն վերանվանվել է «TotalEnergies» 2021 թվականին՝ ընդգծելով էներգետիկ անցման ուղղությամբ իր ռազմավարությունը։ Ընկերությունը գործում է ամբողջ աշխարհում՝ ներառելով նավթի, գազի և վերականգնվող էներգիայի ոլորտները։
եվրոգոտի
«Եվրոգոտի» տերմինը վերաբերում է Եվրամիության այն երկրներին, որոնք ընդունել են եվրոն որպես իրենց պաշտոնական արժույթ։ Այն ստեղծվել է 1999 թվականին՝ սկզբում 11 անդամ երկրներով, և ներկայումս ընդգրկում է 20 պետություն։ Եվրոգոտին նպաստում է տնտեսական ինտեգրմանը և դրամավարկային քաղաքականության միասնականացմանը Եվրոպայում։