Մարդը հնարավորություն կունենա կրկին ոտք դնել Լուսին

Մարդը հնարավորություն կունենա կրկին ոտք դնել Լուսին

Ավելի քան կես դար անց մարդը կրկին պատրաստվում է ուղևորվել դեպի Լուսին։ «Artemis II» առաքելության շրջանակում չորս տիեզերագնաց կմեկնեն ավելի քան 800 հազար կիլոմետր երկարությամբ վտանգավոր, բայց պատմական ճանապարհորդության՝ շրջելով Լուսնի շուրջը և վերադառնալով Երկիր։ Այս առաքելությունը պետք է նոր պատկերացումներ տա Լուսնի միջավայրի մասին և ճանապարհ հարթի ապագա առաքելությունների համար, որոնք նախատեսում են մարդկանց վայրէջք և նույնիսկ մշտական բազայի ստեղծում Լուսնի վրա։

Մեկնարկ դեպի Լուսին

Տիեզերագնացների ճանապարհորդությունը կսկսվի գերհզոր Space Launch System հրթիռով։ Սա երբևէ կառուցած ամենահզոր հրթիռն է։ Մեկնարկը նախատեսվում է իրականացնել Kennedy Space Center-ից։ 98 մետր բարձրությամբ հրթիռը մինչ այժմ միայն մեկ անգամ է թռիչք իրականացրել՝ 2022 թվականին, երբ իրականացվեց անօդաչու «Artemis I» առաքելությունը։ Հրթիռը պետք է տիեզերք հասցնի Orion spacecraft տիեզերանավը՝ տիեզերագնացներով։

Ովքեր են թռչելու դեպի Լուսին

Առաքելությանը մասնակցում են չորս տիեզերագնաց՝ երեք ամերիկացի և մեկ կանադացի.

  • Անձնակազմի հրամանատար
  • Օդաչու
  • Առաքելության մասնագետ
  • Մասնագետ

Նրանք ավելի քան երկու տարի պատրաստվել են այս թռիչքին։ Թեև բոլորն ունեն տասնյակ տարիների փորձ, նրանցից ոչ մեկը դեռ երբեք չի թռչել դեպի Լուսին։

Կյանքը տիեզերանավում

Տիեզերագնացները մոտ 10 օր կապրեն Orion spacecraft նավի ներսում, որի խցիկը մոտավորապես միկրոավտոբուսի չափ ունի՝ մոտ 5 մետր լայնությամբ և 3 մետր բարձրությամբ։ Այս փոքր տարածքում նրանք պետք է աշխատեն, ուտեն, քնեն և մարզվեն։ Անձնակազմը նախապես փորձել է սովորել այդ պայմաններին՝ միասին երկար ժամանակ անցկացնելով և նույնիսկ համատեղ գիշերակաց կազմակերպելով։

Թռիչք դեպի Լուսին

Առաքելության առաջին օրը տիեզերագնացները կգտնվեն Երկրի ուղեծր

Լուսին

«Լուսինը» Հայաստանի մշակութային կյանքում հիմնականում ընկալվում է որպես խորհրդանիշ, այլ ոչ թե կոնկրետ վայր։ Այն հայ մշակույթում, հատկապես հին բանահյուսության ու քրիստոնեական արվեստում, մարմնավորում է գեղեցկությունն ու հոգևոր լույսը։ Պատմական առումով, Լուսնի պաշտամունքը նկատելի է նաև նախաքրիստոնեական Հայաստանում, որտեղ այն կապված էր գիշերային երկնքի աստվածուհի Լուսնթագի հետ։

Երկիր

«Երկիր»-ը Հայաստանի մշակութային կենտրոն և գրախանութ է Երևանում, որը հիմնադրվել է 2014 թվականին։ Այն ծառայում է որպես ժամանակակից հայ մշակույթի, գրականության և արվեստի հարթակ՝ կազմակերպելով միջոցառումներ, ցուցահանդեսներ և հանդիպումներ հեղինակների հետ։ Կենտրոնի նպատակն է խթանել ստեղծագործական փոխանակումը և պահպանել հայկական մշակութային ժառանգությունը։

Space Launch System

«Տիեզերական մեկնարկային համակարգը» (Space Launch System, SLS) ԱՄՆ-ի ՆԱՍԱ-ի կողմից մշակված գերծանր դասի հրթիռային կրիչ է, որը նախատեսված է Արտեմիս ծրագրի շրջանակներում մարդկանց և բեռներ տեղափոխել Լուսին և ավելի հեռու։ Այն հիմնված է նախկին Տիեզերական Շաթլ ծրագրի տեխնոլոգիաների վրա՝ օգտագործելով հիմնական փուլում Շաթլից ժառանգված հեղուկ վառելիքով շարժիչներ և ամրացուցիչ հրթիռներ։ Առաջին անգամ հաջողությամբ մեկնարկվել է 2022 թվականի նոյեմբերին՝ դառնալով աշխարհում առավել հզոր գործառնական հրթիռը։

Kennedy Space Center

Քենեդիի տիեզերական կենտրոնը (Kennedy Space Center) ԱՄՆ-ի Ֆլորիդա նահանգում գտնվող ՆԱՍԱ-ի գլխավոր տիեզերակայանն է, որտեղից իրականացվել են պատմական լուսնային առաքելությունները, այդ թվում՝ Ապոլոն 11-ը։ Հիմնադրվել է 1962 թվականին և կոչվել է նախագահ Ջոն Ֆ. Քենեդիի անունով, ով ԱՄՆ-ին նպատակ էր դրել Լուսին հասնել։ Այսօր այն ծառայում է որպես թռիչքների կենտրոն և հանրահայտ թանգարան՝ նվիրված տիեզերական հետազոտություններին։

Orion spacecraft

«Օրիոն» տիեզերանավը ԱՄՆ-ի ՆԱՍԱ-ի կողմից մշակված բազմաֆունկցիոնալ տիեզերանավ է, որը նախատեսված է աստղագնացներին Լուսին, Մարս և ավելի հեռավոր տիեզերական առաքելություններ տեղափոխելու համար։ Նրա զարգացումը սկսվել է 2000-ականների կեսերին՝ որպես «Աստղադիտարանների հետ վերադարձ» ծրագրի մաս, և այն հաջորդում է պատմական «Ապոլոն» և «Սփեյս Շաթլ» ծրագրերին՝ ներկայացնելով տիեզերական հետազոտությունների նոր դարաշրջան։